کدام قطعه پمپ بیشترین سهم را در خرابی کل سیستم دارد؟
ضعفپذیرترین نقطه پمپ کجاست؟ بررسی سهم بالای مکانیکال سیل، یاتاقانها و پروانه در خرابیهای پمپ آب و نحوه پیشگیری از توقف سیستم.
وقتی یک پمپ آب خراب میشود، ما معمولاً کل دستگاه را “خراب” مینامیم. اما واقعیت این است که پمپ مجموعهای از دهها قطعه است و معمولاً خرابی از یک نقطه آغاز شده و بقیه را نابود کرده است. سوال کلیدی این است که کدام قطعه پمپ بیشترین سهم را در خرابی کل سیستم دارد؟ شناخت این قطعه به ما کمک میکند تا روی سرویس و نگهداری آن تمرکز کنیم و از هزینههای سنگین تعویض پمپ جلوگیری کنیم.
برنده اصلی: مکانیکال سیل (Mechanical Seal)
تقریباً ۶۰ تا ۷۰ درصد خرابیهای پمپهای سانتریفیوژ از “مکانیکال سیل” یا همان واشر آببند شروع میشود. وظیفه این قطعه این است که جلوی خروج آب از محور چرخان (شافت) را بگیرد. مکانیکال سیل تنها قطعهای است که در تماس دائمی با آب است و همزمان با سرعت بالا میچرخد.
وقتی مکانیکال سیل خراب میشود (به علت فرسایش، جرم آب یا داغی)، آب شروع به نشت میکند. این آب در ابتدا بیخطر به نظر میرسد، اما به مرور وارد محفظه موتور یا یاتاقانها میشود. اگر به موقع تعویض نشود، آب باعث زنگزدگی یاتاقانها و در نهایت اتصال کوتاه و سوختن موتور میشود. بنابراین مکانیکال سیل قاتل شماره ۱ پمپ است.
مقصر دوم: یاتاقانها (Bearings)
یاتاقانها وظیفه نگهداری شافت و چرخش روان آن را دارند. آنها دومین قطعه پرتردد پمپ هستند. در اثر زمان، گرمای موتور و نبود روانکاری مناسب، یاتاقانها فرسوده میشوند. وقتی یاتاقان خراب میشود، شافت لقی پیدا میکند، لرزش شدید به وجود میآید و این لرزش باعث میشود پروانه به حلزونی بخورد و مکانیکال سیل نیز خراب شود. خرابی یاتاقان شروع یک زنجیره تخریبی است.
نقش پروانه (Impeller)
پروانه خودش زیاد خراب نمیشود، اما خرابی پروانه اثرات مخربی دارد. اگر پروانه به هر دلیلی (مثل برخورد با شن) خم شود، تعادل سیستم از بین میرود. این عدم تعادل باعث لرزش میشود که مستقیماً یاتاقانها و مکانیکال سیل را از بین میبرد. در این حالت، پروانه اولین مسبب خرابی است.
نتیجهگیری و راهکار
پاسخ روشن است: “مکانیکال سیل” بیشترین سهم را در خرابی دارد. بنابراین اگر میخواهید پمپتان دوام بیاورد، همیشه به نشتی آب در ناحیه زیر پمپ حساس باشید. اولین قطره نشت، زمان تعویض مکانیکال سیل است. اگر صبر کنید تا پمپ لرزش کند و برق بگیرد، آن موقع یاتاقان و موتور هم خراب شده و هزینه تعمیر چند برابر میشود. سرویس سالانه مکانیکال سیل، ارزانترین بیمه برای پمپ شماست.















