
گیربکس چند مرحله ای از دو یا چند جفت چرخ دنده تشکیل شده که به صورت متوالی به هم متصل هستند. در این سیستم، خروجی یک مرحله به عنوان ورودی مرحله بعدی عمل می کند. نسبت چرخ دنده ای که در این گیربکس به دست می آید، برابر با حاصل ضرب نسبت های چرخ دنده های هر مرحله است. این نوع طراحی به گیربکس ها اجازه می دهد تا قدرت و گشتاور را به طور مؤثری منتقل کنند. در نتیجه عملکرد بهتری را در ماشین آلات مختلف فراهم می آورند.
منظور از گیربکس چند مرحله ای چیست؟
برای درک بهتر این مفهوم، بیایید ساختار و عملکرد آن را بررسی کنیم. گیربکس ها عمدتاً برای کنترل حرکت و تغییر گشتاور و سرعت خروجی از موتور به قطعات متحرک کاربرد دارند. در این گیربکس، از یک چرخ دنده کوچکتر به نام پینیون استفاده می شود که دندانه های کمتری دارد.
این چرخ دنده، چرخدنده بزرگتر با دندانه های بیشتر را می چرخاند. با این کار افزایش گشتاور افزایش و سرعت دورانی کاهش پیدا می کند. در گیربکس هایی با چرخ دنده های ساده، هلیکال یا مخروطی استفاده، نسبت چرخ دنده بستگی به نسبت تعداد دندانه های چرخ دنده بزرگتر به تعداد دندانه های چرخ دنده کوچکتر (پینیون) دارد. البته نسبت چرخ دنده را می توان با تنظیم تعداد دندانه ها تعیین کرد، اما در عمل، ایجاد نسبتهای بزرگ کار آسانی نیست. چرا که ممکن است با مشکلاتی مانند نیاز به پینیون های بسیار کوچک، تنش های بالا در دندانه ها و محدودیت در انتقال گشتاور مواجه شویم. به همین دلیل بهتر است از گیربکس های چند مرحله ای استفاده شود تا این چالشها را برطرف کنند.