تفاوت عمر واقعی پمپها در استفاده سنگین، نه روی کاتالوگ
تفاوت عمر واقعی پمپها در استفاده سنگین، نه روی کاتالوگ
چرا عمر پمپ واقعی با چیزی که در کاتالوگ نوشته شده فرق دارد؟ تاثیر استفاده سنگین و مداوم بر عمر مفید پمپهای آب و نکات پنهان کاتالوگ را بررسی میکنیم.
وقتی کاتالوگ یک پمپ را باز میکنید، معمولاً عبارتی با عنوان “MTBF” یا عمر مفید طراحیشده میبینید که اغلب اعداد جذابی مثل ۲۰,۰۰۰ ساعت یا بیشتر را نشان میدهد. اما در واقعیت، بسیاری از پمپها در استفادههای سنگین (مثل کارخانهها، کشاورزی مداوم یا ساختمانهای پرتردد) حتی به نصف این عدد هم نمیرسند. چرا تفاوت عمر واقعی پمپها در استفاده سنگین با نوشتههای روی کاتالوگ وجود دارد؟
آزمایشگاهی بودن اعداد کاتالوگ
اعداد نوشته شده در کاتالوگ بر اساس تستهای آزمایشگاهی در شرایط ایدهآل به دست آمدهاند. یعنی پمپ در یک اتاق با دمای ثابت ۲۵ درجه، آب تمیز با دمای ۱۵ درجه، ولتاژ ثابت ۲۲۰ ولت و بدون لرزش خارجی کار کرده است. در این شرایط، طبیعی است که یاتاقانها و سیمپیچها دوام زیادی داشته باشند. اما این شرایط در “استفاده سنگین” در محیط واقعی به ندرت پیدا میشود.
تاثیر استفاده سنگین بر قطعات حیاتی
در استفادههای سنگین، پمپ معمولاً در نقطه “نامین” (NOM) کار نمیکند، بلکه نزدیک به نقطه “ماکزیمم” کار میکند یا بار زیاد را تحمل میکند. این اثرات را دارد:
فرسایش سریع یاتاقانها: هر چه فشار و دبی بیشتر باشد، بار روی یاتاقانها بیشتر است. در استفاده سنگین، یاتاقانها پس از چند هزار ساعت داغ شده و گریس آنها از بین میرود.
خستگی مکانیکال سیل: مکانیکال سیل (واشر آببند) تنها نقطه تماس چرخش با سکون است. در کار مداوم ۲۴ ساعته، این واشر خیلی سریع ساییده میشود و نشتی رخ میدهد.
کاهش عمر سیمپیچ: موتور در کار سنگین بیشترین جریان را میکشد. حتی یک درجه بالاتر رفتن دمای محیط، میتواند عمر سیمپیچ را نصف کند.
چرا کاتالوگ دچار سوءتفاهم میشود؟
بسیاری از خریداران تصور میکنند اعداد کاتالوگ تضمین شدهاند، اما در انتهای کاتالوگ معمولاً یک ستون کوچک با عنوان “شرایط محیطی” وجود دارد. در آنجا نوشته شده که “آب تمیز باشد” یا “دور در ساعت فلان عدد باشد”. اگر شما پمپ را برای چاه گلولای یا برای آب داغ بویلر استفاده کنید، عمر واقعی به شدت کاهش مییابد.
افزایش عمر واقعی در استفاده سنگین
برای اینکه پمپ شما در استفاده سنگین دوام بیاورد، باید از انتخاب پمپ با حاشیه اطمینان (Safety Factor) بالا استفاده کنید. مثلا اگر نیاز شما دبی ۱۰ مترمکعب است، پمپی را انتخاب کنید که دبی ۱۴ یا ۱۵ را در کاتالوگ داشته باشد. با این کار پمپ در نقطه راحتتر کار میکند و کمتر فرسوده میشود. همچنین بازدید دورهای (PM) و تعویض پیشگیرانه قطعات مثل مکانیکال سیل و یاتاقانها، عمر پمپ را از آن چیزی که در کاتالوگ نوشته شده بالاتر میبرد.
نتیجهگیری
به اعداد کاتالوگ به عنوان “زمان دوام در شرایط آزمایشگاهی” نگاه کنید. در استفاده سنگین واقعی، اگر به سرویس و نگهداری دقت نکنید، عمر پمپ میتواند یکسوم عدد کاتالوگ باشد. انتخاب پمپ بزرگتر از نیاز واقعی، بهترین روش برای نزدیک کردن عمر واقعی به عمر تئوریک است.
